ส่งข้อความเมื่อ 2009-01-15 - 9:39 a.m.

สมาคมสถาปนิกสยาม ในพระบรมราชูปถัมภ์ สมาคมวิศวกรรมสถานแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ และสมาคมผู้ตรวจสอบและบริหารความปลอดภัยอาคาร ร่วมกันเปิดเผยถึงข้อสังเกตด้านวิชาชีพ ในเหตุการณ์เพลิงไหม้ผับดัง “ซานติก้า” หลังจากได้ตรวจเยี่ยมสถานที่จริงมาแล้ว โดยพบว่ามีข้อสังเกต 23 ประการเกี่ยวกับระบบความปลอดภัยในอาคาร ประกอบด้วย

1. อาคารมีลักษณะเป็นอาคารสาธารณะ พื้น 3 ระดับ โครงสร้างคอนกรีตเสริมเหล็ก หลังคาโครงสร้างเหล็กรูปพรรณมุงหลังคาแผ่นเหล็กรีดลอน ตรงกลางของอาคารเปิดโล่งเป็นโถงสูงถึงหลังคา ตกแต่งภายในด้วยโครงเหล็กเป็นรูปโดม

2. ผังอาคารเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้า ขนาดประมาณ 20x30 เมตร มีที่ว่างเป็นลานจอดรถขนาดใหญ่หน้าอาคารและที่ว่างรอบอาคาร 3 ด้าน ส่วนด้วนทิศเหนืออาคารตั้งอยู่ใกล้เขตรั้วที่ดิน

3. ลักษณะการใช้งานเป็นสถานบริการ

4. พบวัสดุภายในอาคารที่เป็นเชื้อเพลิง อาทิเช่น โฟม Polystyrene และวัสดุไฟเบอร์กลาส ตกแต่งหุ้มผนังและเสา พบซากไหม้ไฟของวัสดุฉนวนที่ติดตั้งได้แผ่นหลังคาเหล็กรีดลอนจำนวนมาก

5. พบซากเส้นลวดทองแดงของสายไฟที่ฉนวนหุ้มหลอมละลาย พาดวางไว้บนโครงเคร่าฝ้าเพดานโดยไม่ติดตั้งอยู่ภายในท่อร้อยสายไฟ

6. พบผนังมีรอยแยกและรอยแตกร้าวอย่างชัดเจนในบริเวณโถงทางเข้าและด้านทิศใต้ของ อาคารบริเวณเคาน์เตอร์บาร์ พื้นผิวผนังเป็นสีขาวแสดงลักษณะการถูกสัมผัสความร้อนสูง

7. ผนังภายในมีลักษณะการถูกเผาไหม้อย่างรุนแรงบริเวณด้านหลังเวที และบันไดทางขึ้นชั้นลอยด้านทิศเหนือ พื้นผิวหนังเป็นสีขาวและซีเมนต์แตกกะเทาะ แสดงลักษณะการถูกสัมผัสความร้อนสูง

8. โครงสร้างเหล็กของเพดานตกแต่งและโครงสร้างเหล็กโดยรอบบริเวณเวที ถูกความร้อนสูงจนเสียรูปทรง

9. พบช่องแสงกระจกติดตายความสูงจากพื้นจรดเพดานด้านทิศตะวันออกและทิศใต้ในขนาด ความกว้างที่บุคคลสามารถลอดออกไปได แต่ติดตั้งเหล็กดัดกันขโมย

10. พบประตูกระจกเปิดออกไปยังระเบียงภายนอกด้านทิศตะวันออกและทิศใต้ (ได้แจ้งว่าเป็นประตูสำหรับผู้มาใช้บริการออกมาสูบบุหรี่)

11. พบว่าการใช้กระจกประตูหน้าต่างเป็นกระจกชนิดธรรมดาและแตกเสียหายเป็นชิ้นส่วนมีคม (ปากฉลาม)

12. ไม่พบระบบตรวจจับความร้อนและควันไฟ

13. ไม่พบระบบแจ้งเหตุเพลิงไหม้

14. ไม่พบระบบไฟแสงสว่างฉุกเฉินในพื้นที่บริการ

15. พบระบบไฟแสงสว่างฉุกเฉินในพื้นที่ครัวด้านหลัง 1 จุด

16. พบทางเข้าออก 1 จุด บริเวณด้านหลังครัว

17. ไม่พบป้ายทางหนีไฟ

18. ไม่พบแผนผังทางหนีไฟ

19. พบประตูหนีไฟจากพื้นที่บริการสู่ภายนอก 3 จุด คือ

- ประตูทางเข้าใหญ่ด้านหน้าอาคารเป็นบานเลื่อนกระจกกว้างประมาณ 2 เมตร เส้นทางสู่ประตูหนีไฟคับแคบและไม่ชัดเจน และมีการเปลี่ยนระดับพื้นทางเดิน

- ประตูทางออกจากพื้นที่ห้อง HIP HOP BAR ด้านทิศตะวันตกเฉียงใต้ของอาคาร มีบานเปิดกระจกกว้างประมาณ 2 เมตร แต่จะต้องผ่านประตูกระจกบานเปิดกว้างประมาณ 80 เมตร

- ประตูบริเวณเคาน์เตอร์บาร์ใหญ่ด้านทิศใต้เป็นประตูกระจกบานเปิดกว้างประมาณ 80 เซนติเมตร

20. ไม่พบระบบดับเพลิงอัตโนมัติ (sprinkler)

21. ชั้นใต้ดินมีทางขึ้นลงด้วยบันได เพียงทางเดียว และทางสัญจรมีลักษณะเป็นปลายตัน

22. บริเวณที่ทราบว่ามีผู้เสียชีวิตมาก อยู่ในบริเวณพื้นที่ลดระดับต่ำลงไปจากระดับพื้นทางเข้าประมาณ 1.50 เมตร เชื่อมด้วยบันไดกว้างประมาณ 1.20 เมตรห่างจากประตูทางเข้าใหญ่เพียงประมาณ 3 เมตร

23. ไม่พบหลักฐานว่ามีการตรวจสอบอาคาร

ข้อเสนอ 16 จากสมาคมสถาปนิกสยามฯ
ข้อแนะนำในการป้องกันความสูญเสียชีวิตและทรัพย์สินจากอัคคีภัยอย่างง่ายๆ

1. สื่อสารกับผู้ใช้อาคารให้ตระหนักถึงภัยของอัคคีภัยและเตรียมพร้อมหากเกิดอัคคีภัย
2. ตรวจสอบว่ามีทางหนีไฟมากกว่า 1 ทางหรือไม่ โดยตำแหน่งของทางหนีไฟไม่ควรจะห่างกันเกิน 30 เมตร และใกล้กันไม่เกินกึ่งหนึ่งของระยะเส้นทะแยงมุมของห้องที่ใช้งาน หรือของอาคาร
3. ตรวจสอบว่าทางหนีไฟไม่มีสิ่งกีดขวาง สามารถหนีได้โดยสะดวกออกสู่พื้นที่ภายนอก
4. ตรวจสอบว่าทางหนีไฟ ประตูหนีไฟไม่ถูกล็อคและเป็นประตูชนิดเปิดออกภายนอก และมีป้ายทางหนีไฟฉุกเฉินที่เรืองแสงได้เมื่อเกิดเหตุไฟฟ้าดับ
5. ไม่ควรใช้วัสดุประเภทโฟมในบริเวณหลังคาและผนังอาคาร ยกเว้นจะปิดทับด้วยวัสดุทนไฟ เช่น ยิบซั่มหรือเวอร์มิคิวไลท์
6. ตรวจสอบว่ามีระบบตรวจจับความร้อน (Heat Detector) และระบบตรวจจับควันไฟ (Smoke Detector) จากเพลิงไหม้ ในตำแหน่งห้องต่างๆ
7. ตรวจสอบว่ามีระบบสัญญาณแจ้งเตือนเพลิงไหม้ ที่แจ้งเตือนได้ทั่วกัน
8. ตรวจระบบไฟแสงสว่างสำรอง ไฟแสงสว่างฉุกเฉิน ป้ายแสดงทางหนีไฟ
9. ตรวจระบบสายไฟฟ้า อุปกรณ์และเครื่องใช้ไฟฟ้า ระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่า สายล่อฟ้า สายตัวนำและสายดินว่าเชื่อมโยงเป็นระบบสมบูรณ์
10. ตรวจสอบว่าไม่มีวัสดุภายในอาคารที่ติดไฟง่าย เช่น โฟมโพลีสไตลีน(โฟมขาว), พลาสติก, ไฟเบอร์กลาส, ผ้าโพลีเอสเตอร์, ทินเนอร์, แอลกอฮอล์, น้ำมันประเภทต่างๆ และพียูโฟม(Poly Urethane) ซึ่งจะให้ก๊าซพิษเมื่อถูกไฟเผา
11. ตรวจสอบว่ามีอุปกรณ์ดับเพลิง ถังดับเพลิง ติดตั้งในตำแหน่งที่ๆเห็นได้ชัด โดยในพื้นที่เปิดโล่ง สามารถใช้ถังดับเพลิงเป็นชนิดเคมีแห้ง (สังเกตว่าถังดับเพลิงจะเป็นชนิดสายฉีด) ส่วนในพื้นที่ปิดที่เป็นห้องไม่แคบเกินไปนัก ให้ใช้ถังดับเพลิงชนิด CO2 (สังเกตว่าถังดับเพลิงชนิดนี้จะมีสายฉีดเป็นกระบอก) ทั้งนี้ให้ศึกษาการใช้โดยละเอียดให้เหมาะสมกับชนิดของพื้นที่และวัสดุที่เกิดเพลิงไหม้
12. กรณีที่เป็นอาคารที่ชุมนุมคนจำนวนมาก ควรมีระบบดับเพลิงอัตโนมัติ (Sprinkler)
13. ตรวจสอบจำนวนผู้ใช้อาคารไม่เกินพื้นที่อาคารรับได้ โดยมีวิธีคิดโดยสังเขป จำนวนพื้นที่ 1 ตรม./คน ตัวอย่างเช่น พื้นที่ขนาด 20 เมตร x 20 เมตร ก็ไม่ควรจะจุคนเต็มที่เกินกว่า 400 คน เป็นต้น
14. ตรวจสอบจำนวนทางหนีไฟโดยสังเขปต่อจำนวนผู้ใช้อาคาร เช่น จำนวนประตูหนีไฟ โดยปกติ 1 ประตู จะรองรับคนได้ไม่ควรเกิน 160 คน ดังนั้น หากมีคน 800 คน ก็ควรจะมีประตูและทางหนีไฟ จำนวน 5 ประตูเป็นอย่างน้อย
15. มีแผนการหนีไฟและการซ้อมอย่างเป็นระบบ ติดตั้งผังแสดงแปลนพื้นอาคารและเส้นทางหนีไฟในที่ที่สังเกตได้โดยง่าย
16. มีประกันภัยความรับผิดชอบตามกฎหมายต่อบุคคลภายนอก (Third Party Liability)

สมาคมสถาปนิกสยาม ในพระบรมราชูปถัมภ์

โทร. 0-2319-6555 โทรสาร 0-2319-6555 ต่อ 120, 0-2319-6419
6 มกราคม 2552